Text Size

Noorwegen: Breivik bevestigt zijn ‘kruistocht’ tegen gelijkheid en socialisme

Anders Behring Breivik staat terecht voor het vermoorden van tientallen mensen afgelopen zomer. Tijdens zijn proces bevestigt hij zijn haat tegenover zowel de arbeidersbeweging als tegen de islam. Op de tweede dag van het proces haalde hij opnieuw uit naar de “culturele marxisten” en naar migrangen. Breivik staat terecht voor 77 moorden en 42 moordpogingen op 22 juli 2011.

Per-Åke Westerlund, Rättvisepartiet Socialisterna (Zweden)

Op vrijdag 22 juli plaatste Anders Behring Breivik een bomauto met 950 kilogram explosieven aan een overheidsgebouw in Høyblokka, Oslo. Acht mensen kwamen direct om, 200 mensen raakten gewond waaronder negen ernstig gekwetsten. Omdat het een vrjdagnamiddag in de zomerperiode was, waren er minder mensen aanwezig. Hierna trok Breivik naar het kamp van de jongsocialisten op het eiland Utøya, waar hij 69 jongeren ombracht.

De bijzonder gewelddadige en minutieus geplande aanvallen in Oslo en op het eiland Utøya waren politiek gemotiveerd. De handelingen van Breivik zijn extreme uitdrukkingen van opvattingen die wel vaker voorkomen onder extreemrechts, islamofoben en racisten.

Dit bleek nogmaals toen Breivik voor de rechtbank zijn standpunten mocht uitleggen. Hij omschreef zichzelf als een “patriot” en een “militante nationalist”. Een dag eerder kreeg de rechtbank een foto te zien van Breivik die poseerde met een wapen. Op zijn uniform had hij een embleem aangebracht waarin werd verklaard dat hij een erkende ‘jager’ was op marxisten en multiculturele verraders.

Breivik beweerde dat Noorwegen na de Tweede Wereldoorlog een “cultureel-marxistische dictatuur” werd. De sociaaldemocratische Arbeiderspartij voerde “feminisme in, quota’s en de seksuele revolutie om maar enkele zaken te noemen. Er werd een socialistische samenleving opgezet.”

Breivik gaf het meteen ook een racistische draai: “Noorwegen werd omgevormd tot een multiculturele samenleving waarbij het land zoveel migranten opneemt dat we een minderheid in eigen land dreigen te worden.” Breivik had het in het bijzonder gemunt op moslims. Die zijn volgens Breivik gewelddadig.

Deze argumenten liggen niet zo ver af van wat gevestigde extreemrechtse partijen doorheen Europa verklaren. Die voeren al jaren campagne tegen de “islamisering” en stellen dat de migranten een meerderheid dreigen te vormen. Breivik had ook lof voor rechtse politici zoals Sarkozy in Frankrijk, Merkel in Duitsland of Cameron in Groot-Brittannië omdat zij verklaarden dat de multiculturele samenleving niet werkt.

De verantwoordelijkheid voor de “massale immigratie” ligt volgens Breivik bij de Arbeiderspartij. Het bloedbad dat hij op het jongerenkamp van de sociaaldemocraten aanrichtte, zag hij als een onderdeel van een preventieve oorlog. Hij verklaarde op het proces dat de Jongsocialisten “veel gelijkenissen met de Hitlerjugend vertonen”.

De extreemrechtse terrorist sprak in positieve bewoordingen over ‘Laser Man 2’, een terrorist die 12 migranten neerschoot in het Zweedse Malmö waarbij drie slachtoffers omkwamen. Het “is belangrijk dat meer patriotten in Scandinavië en Europa hun verantwoordelijkheid opnemen, zoals ik dat deed en zoals Peter Mang het in Malmö deed.”

De aanslagen van de extreemrechtse terrorist hebben in Noorwegen geleid tot een versterking van de antiracistische gevoelens, zeker onder de jongeren. De extreemrechtse FrP (‘Vooruitgangspartij’) verloor fors bij de verkiezingen van september. Maar het beleid van de sociaaldemocratische regeringspartij is niet anders dan wat de sociaaldemocraten elders in Europa voorstellen. Het bestaat uit privatiseringen en afbouw van sociale diensten. De progressieve hervormingen die Breivik zo aanstootgevend vond, behoren tot een ver verleden en worden systematisch terug geschroefd. De regering aarzelt overigens niet om een grote groep vluchtelingen naar Ethiopië terug te sturen, ook al is er daar een dictatuur aan de macht.

Veel jongeren, antiracisten en arbeiders in Noorwegen stellen zich de vraag hoe het racisme en het extreemrechtse extremisme gestopt kunnen worden. Racisten baseren zich op een groeiende onzekerheid en ongenoegen in de samenleving. Dat komt voort uit de toenemende werkonzekerheid, afbouw van sociale diensten,... Het komt er in onze strijd tegen racisme op aan om ook die elementen op te nemen. Antiracisme moet gepaard gaan met een strijd rond sociale thema’s: werk, huisvesting, onderwijs, gezondheidszorg,... naast vrouwenrechten, gelijkheid en alles wat Breivik zo erg haat.

Breivik was actief in racistische partij

Anders Behring Breivik was lid van de jongerenvleugel van de Vooruitgangspartij vanaf 1997 en van de partij zelf tussen 1999 en 2006. Hij nam lokale posities in tussen 2001 en 2004 en was kandidaat bij de gemeenteraadsverkiezingen in Oslo.

In 2006 werd hij vrijmetselaar. Hij omschreef zich als een onderdeel van de ‘Tempeliers’, een internationale rechtse organisatie waarvan de politie evenwel geen bewijs van reëel bestaan vond.

Breivik heeft een lange geschiedenis van politieke activiteit op het internet. In 2002-03 schreef hij honderden bijdragen op het internetforum van de FrP. Hij zat op islamofobe websites en had contact met facebookvrienden uit onder meer Zweden en Groot-Brittannië die deze standpunten deelden.

Hij nam nadien deel aan activiteiten en stond positief tegenover de gewelddadige islamofobe English Defence League. Op het proces verklaarde hij: “In nationalistische kringen was het standpunt over mijn daden verdeeld. De meesten steunden de aanval op de regeringsgebouwen, maar niet het bloedbad op Utøya.”

De FrP hield zich bijzonder stil na de aanslagen van 22 juli. Maar dat is vandaag niet langer het geval. Er is momenteel een congres van de partij bezig, partijleider Siv Jensen liet zich daarbij meermaals provocatief uit.

Parlementslid Christian Tybring-Gjedde kreeg vorig jaar heel wat aandacht op het partijcongres met zijn verklaring over Groruddalen, een migrantenwijk in Oslo, waar volgens hem “de macht van de islam dag na dag toeneemt” waarbij “politiek correct Noorwegen op het punt staat om culturele zelfmoord te plegen.” Die uitspraken werden door tal van islamofoben opgepikt. Voor het FrP-congres van dit jaar verklaarde Tybring-Gjedde alvast dat de acties van Breivik geen impact zullen hebben op de eisen van de partij rond een “strenger asielbeleid”.