Text Size

Spaanse jongeren strijden tegen bezuinigingen… én winnen!

Op 26 oktober dit jaar zagen we in Spanje een van de grootste jongerenbewegingen uitbreken sinds jaren. Over heel het land waren er ruim 60 betogingen met in totaal meer dan 200.000 deelnemers. In de middelbare scholen staakten 90% van de scholieren mee. Ook de oudervereniging CEAPA steunde de acties. Er waren solidariteitsacties in meer dan 25 landen.

 

spanje

 

Geactualiseerd artikel door Hanne (Antwerpen) uit  ons Belgische zusterblad 'De Linkse Socialist’

De aanleiding voor de beweging waren de recente besparingen in het onderwijs van de rechtse conservatieve regering van de PP (Partido Popular) en de herinvoering van algemene toelatingsexamens in het secundair onderwijs.  Deze examens werden voor het laatst onder het regime van de rechtse dictator Franco toegepast om het hoger onderwijs ontoegankelijker te maken voor jongeren van gewone komaf.

De beweging eiste de onmiddellijke schrapping van de toelatingsexamens, het terugtrekken van de vorige besparingswet in het onderwijs en het ontslag van de onderwijsminister. Maar de beweging gaat verder en eist ook het intrekken van alle besparingen, een verhoging van de financiering van het onderwijs en de opnieuw aanwerven van duizenden leraren die door de besparingen hun baan verloren.

De beweging wordt georganiseerd door de Sindicato de Estudiantes (SE), de studentenvakbond die in de jaren 1980 werd opgericht door leden van het huidige Izquierda Revolucionaria, een organisatie waarmee onze internationale discussies heeft om samen te werken.

Tegen de achtergrond van politieke crisis slaagde deze beweging erin om honderdduizenden jongeren te mobiliseren in de strijd tegen besparingen. Wie dacht dat de conservatieve PP de vorige verkiezingen won omdat er een ruk naar rechts is in Spanje, vergist zich. De verklaring voor het verlies van de sociaaldemocratische PSOE is eerder te vinden in de neoliberale koers die ze al jaren vaart. Net als SP.a bij ons is PSOE een verburgerlijkte partij die haar kiezers uit de werkende klasse al jarenlang de rug toekeert. Zo besloot PSOE om zich te onthouden bij een vertrouwensstemming in het parlement over een nieuwe conservatieve regering geleid door Rajoy. Hierdoor kan de PP ook zonder meerderheid verder regeren.

De nieuwe linkse kracht Unidos Podemos trekt veel van de jonge mensen aan die bij PSOE afhaakten, maar kon haar positie als nieuwe linkse partij tijdens de verkiezingen niet volledig waarmaken. Dit is deels te wijten aan een aantal zwaktes in hun programma en profiel. Een deel van de leiding van Podemos lijkt dit te beseffen; kopman Pablo Iglesias verklaarde dat zijn partij de eis van een algemene staking zou steunen indien de PP een nieuwe regering vormt. Het is het uitgelezen ogenblik voor Podemos om deze oproep waar te maken. Samen met de studentenbeweging en het algemene verzet tegen de rechtse regering is een massamobilisatie mogelijk.

Het potentieel van de jongerenbeweging is enorm, niet alleen door het succes van 26 oktober, maar ook omdat het de vonk kan zijn die het vuur doet ontbranden in andere lagen van de arbeidersklasse. Voorlopig houden de Spaanse vakbonden het vooral op woorden van steun in plaats van daden. Maar als de basis ziet wat een dynamische en succesvolle jongerenmobilisatie kan teweegbrengen zal er druk komen van onderuit op de leiding van de vakbonden en nieuwe linkse formaties zoals Podemos om ook tot actie over te gaan.

Enkel mobilisatie en actie zullen werkelijk verandering brengen. De regering kondigde toegevingen aan de jongeren aan, maar het ging om lege beloften die enkel tot doel hebben om verwarring te creëren. Vandaar dat er op 24 november een nieuwe actiedag volgde. Op een druk bijgewoond congres van SE op 19 en 20 november werden de laatste voorbereidingen hiervoor getroffen. Een vertegenwoordiger van de Actief Linkse Studenten en Scholieren nam hieraan deel.

Vlak na de staking van 24 november (en na het ter perse gaan van onze decemberkrant) kondigde de regering aan dat de maatregel van algemene toelatingsexamens wordt ingetrokken. De strijd van de jongeren dwingt hiermee reële toegevingen af. Het feit dat de actiedag van 24 november opnieuw massaal opgevolgd werd – met 1,7 miljoen jongeren die niet naar school gingen – speelde daar een belangrijke rol in. Strijd loont! Waarom daar niet verder op bouwen en heel de rechtse regering en het rechtse beleid wegkrijgen met een actieplan in opbouw naar algemene stakingen?